Category Archives: Բժշկագիտական խճանկար

Ռենտգենյան ճառագայթներ՝ փոստով

Գերմանիացի մեծ գիտնական, ֆիզիկայի գծով աշխարհում նոբելյան մրցանակի առաջին դափնեկիր Վիլհելմ Ռենտգենը(1845-1923թթ.) մի անգամ նամակ է ստանում այսպիսի բովանդակությամբ. «Պարոն Ռենտգեն,...

Բժշկության ասպարեզում բացառիկ ավանդ ներդրած հումանիստ մեծ գիտնականը

Ռենտգենյան ճառագայթների հայտնագործության 120-ամյակին

1896թ. հունվարի 2-ին վիեննական «Նոյե ֆրաժե պրեսսե» («Նոր ազատ մամուլ») լրագրի հերթական համարում տպագրվեց մի հետաքրքիր...

Ոսկե կինը

Երբ տղամարդիկ դիմում են իրենց սիրեցյալին «իմ գանձ» արտահայտությամբ, հավանորեն չեն պատկերացնում, թե որքան մոտ են իրականությանը: Գիտությունը հաստատել է, որ ժամանակակից կնոջ օրգանիզմն...

Քանի տեսակ հիվանդություններ են հայտի բժշկությանը

Ժամանակակից բժշկությանը հայտնի են մոտ երեսուն հազար հիվանդություններ: Դրանց բուժման համար կիրառվող դեղամիջոցների թիվն անցում է երեք հարյուր հազարից ու դեռ շարունակում է աճել:...

Գույների բուժիչ ուժը

Գույները ազդում են ոչ միայն աչքի վրա, այլեւ մյուս օրգանների: Ու ոչ միայն ազդում են, այլ նաեւ բուժում: Այդ հատկության վրա է հիմնված գունաթերապիան: Գունաթերապիան (գունաբուժությունը)...

Բժշկական ռեկորդներ

Ամերիկացի գիտնականները յուրահատուկ վզնոց են ստեղծել: Այդ սարքը հետեւում է այն ամենին, ինչ անցնում է տիրոջ կերակրափողով, եթե չափն անցնում է՝ սարքը թրթռում է: Wear sens սարքը իրենից...

Երբ ցավդ կիսում է օտարը…

100 տարի առաջ` 1915թ. փետրվարի սկզբին, Համառուսական երկրային միության բժշկա-սննդարարական 7-րդ դաշտային ջոկատի հետ միասին հայկական փոքրիկ Իգդիր քաղաք ժամանեց Ալեքսանդրա Լվովնա Տոլստայան...

Ռումինիայի հայ նախարարը

1945-1946 թթ Ռումինիայի առողջապահության նախարարը հայ նյարդավիրաբույժ, պրոֆեսոր Բագդասար (Բաղդասար) Դումիտրուն (1893-1946թթ) էր: Նրա գիտական աշխատությունները նվիրված են նյարդավիրաբուժությանը,...

Ճակատամարտի հրաշագործը

Վարազդատ Կազանջյանը ծնվել է 1879թ մարտի 18-ին Երզնկայում` Հովհաննես և Մարիա Կազանջյանների ընտանիքում: 5 տարեկանից փոքրիկ Վարազդատն ականատես է լինում թուրքերի անմարդկային վայրագություններին:...

Հայազգի նշանավոր բժիշկ-դեղագետը

Բժիշկ, դեղագետ, բժշկական գիտությունների դոկտոր, Կոլումբիայի համալսարանի պատվավոր անդամ Ռոջեր Էդուարդ Քոլինվուդ Ալթունյանը(1922-1987թթ) հայտնագործել է ինհալյատորըևնատրիումիկրոմոլինը,...

Էմիկ Ավագյան. գյուտարարը

Էմիկ Ավագյանը ծնվել է ԱՄՆ-ում 1924 թվականին: Ի ծնե հաշմանդամ էր, սակայն դա չի խանգարել, որ գերազանցությամբ ավարտի քոլեջը, շարունակի ուսումը, գիտական գործունեությունը: Հաշմանդամի...

Ալբերտ Կապիկյան. վիրուսաբանության ասպարեզի հսկան

Ամերիկահայ ֆիզիկոս, բժիշկ Ալբերտ Կապիկյանը (1930-2014) վիրուսաբանության ասպարեզի հսկաներից էր, բազմաթիվ շրջադարձային բժշկագիտական հետազոտությունների հեղինակ: ԱՄՆ առաջին գիտնականն...

Մագնիսական ռեզոնանսային պատկերի ախտորոշման սարքի հայ գյուտարարը

Բժշկական աշխարհի համար կարևոր հայտնագործություն համարվող MRI (Magnetic resonance imaging) մագնիսական ռեզոնանսային պատկերի ախտորոշման սարքը (ՅԱՄԵՌ), որը հնարավորություն է տալիս զննել ներքին...

Մայքլ Տեր-Պողոսյանը` համակարգչային տոմոգրաֆիայի սարքի գյուտարար

Հայազգի ֆիզիկոս, գյուտարար Մայքլ Տեր-Պողոսյանը ծնվել է 1925 թվականին Բեռլինում: Նրա ծնողները  հաստատվել էին Գերմանիայում` փրկվելով Հայոց ցեղասպանությունից: Ընտանիքը...

Պատմում են, որ…

Ֆրանսիացի մի հայտնի բժիշկ Պաբլո Պիկասոյին ասում է.

-Որպես մարդու կազմվածքին լավ գիտակ ՝ ես պնդում եմ, որ ձեր նկարներում պատկերված մարդիկ բժշկական տեսակետից մեծ տարակուսանք...

Հայ բժիշկ գիտնականը

Բժիշկ Աբգար Վիրջինիան ծնվել է 1909 թ. Վեսթվալդում: Տարիներ շարունակ եղել է Նյու Յորքի անզգայացման կլինիկայի ղեկավարը: Հեղինակ է նորածինների կենսունակությունը ստուգող բժշկական...

Հիպոկրատի՝ բժիշկներին ուղղված խոսքերը

-Դու հիվանդի հետ անմարդկային մի՛ վարվիր, միայն քո շահի մասին մի՛ մտածիր, հաճախ դու նրան բուժիր առանց դրամի:

-Չկուրանա՛լ հիվանդից սպասվող եկամտից և լինե՛լ հույժ մարդասեր:

–...

Զապել թագուհու հիվանդանոցը

1271 թ. Կիլիկյան Հայաստանի մայրաքաղաք Սիսում հիմնադրվել է մի հիվանդանոց, որտեղ առանց ազգային ու դասային խտրականության բուժվում էին բոլորը՝ շինականն ու զորականը, արհեստավորն ու...

Ամիրդովլաթ Ամասիացին՝ Բալկաններում

Հայ ինքնատիպ բժշկական մշակույթի պատմության մեջ մեծ դեր է խաղացել 15-րդ դարի հայ բժշկության պարծանք, նշանավոր գիտնական Ամիրդովլաթ Ամասիացին: Տիրապետելով հունարենին, լատիներենին,...

Ռազմական նախարարի անձնական բժիշկը

Հայ բանասեր, բժիշկ, տնտեսագետ, հասարակական գործիչ Գևորգ Ախվերդյանը (1818-1861 թթ.) Սայաթ-Նովայի երգերի հայտնաբերողն  է, հրատարակիչը և առաջին մեկնաբանը: Ծնվել է Թիֆլիսում՝ զինվորականի...

 Օսմանյան ռազմածովային նավատորմի առաջին հայ զինվորական բժիշկը

Եվրոպայի համալսարանում կրթություն ստացած հայ բազմաթիվ բժիշկներ ծառայել են օսմանյան բանակում: Նրանցից շատերը՝ ավելի քան 170 հայ սպաներ, կայսրությանը մատուցած ծառայությունների...

Ծերությանը ձեռնոց նետած հայուհին

Վաղ թե ուշ ծերության մասին խորհում ենք շատերս: Ինչքան էլ որ տխրենք, տրտմենք, տագնապենք, բայց դե հարմարվում ենք, ինչ-որ տեղ հաշտվում՝ բնությանը դեմ չես գնա: Սակայն պարզվում է, որ...

Քննություն բժիշկների համար

Արաբ տիրակալները, ցանկանալով փորձել բժիշկների հմտությունը, հրամայում էին նրանց մթերքներ և դեղանյութեր տալ, որոնցից նրանք պետք է պատրաստեին զինվորների առողջությունն ամրապնդող...

«Զինվորի դեղաբույս» կամ «վերքի խոտ»

Հազարտերևուկ կոչվող դեղաբույսից ստացվող պատրաստուկները դարեր շարունակ օգտագործվել են որպես արյունահոսությունը կանխող, դժվար բուժվող վերքերն ապաքինող հուսալի միջոց: Բույսի...

Ինչպես են բուժել Ներոնի հոդացավը

Հռոմեական արխիվներում հայտնաբերվել են գրառումներ, որոնք վկայում են այն մասին, որ կայսր Ներոնի բժիշկը նրան էլեկտրական մերսումներ էր անում և հոդացավերի բուժման նպատակով էլեկտրալոգանքներ...

Յոթ հռչակավոր բժիշկներ՝ յոթն էլ Հիպոկրատ անունով

Ըստ Հոմերոսի, Հիպոկրատի հոր՝ փիլիսոփա Հերակլիտի նախնիներից՝ Ասկլեպյան տոհմից շատերն են եղել բժիշկներ, ու այն էլ ոչ սովորական: Ենթադրվում է, որ Հիպոկրատը պատկանում է ժառանգական...

Համաշխարհային ռազմական բժշկագիտության պատմությունից (փաստեր, անցքեր, տեղեկություններ)

• Ըստ հույն հայտնի օրենսգիր Սոլոնի ընդունած օրենքների, շուրջ 2600 տարի առաջ Աթենքում մասնակիորեն նաև պետության վրա դրվեց վիրավոր և հիվանդ զինվորներին օգնելու պարտավորությունը:
•...

Համաշխարհային ռազմական բժշկագիտության պատմությունից (փաստեր, անցքեր, տեղեկություններ)

• 1768-1774 թթ. ռուս-թուրքական պատերազմի ժամանակ ռազմական գործողությունների թատերաբեմում գործող յուրաքանչյուր բանակի համար առաջին անգամ սահմանվեցին 1500 մահճակալով հաստիքային...

Պահի՛ր գլուխդ սառը, իսկ ոտքերդ՝ տաք

Հոլանդացի հռչակավոր բժիշկ Գերման Բուրխավեյի մահից հետո նրա իրերում հայտնաբերվեց մի հաստ գիրք, որի վրա գրված էր՝ «Բժշկական արվեստի եզակի ու խորագույն գաղտնիքները»: Երկարատև...